विचार
को धनी ? को गरिब ?
हाम्रो परम्परागत परिभाषामा भौतिक सम्पन्नता अर्थात् रुपियाँपैसा, जग्गाजमिन, घरघडेरी, गरगहना (सुनचाँदी, हिरा, मोती, पन्ना आदि) भएका मानिसहरू धनी र यी वस्तु नभएका मानिसहरूलाई गरिब भनिन्थ्यो । आधुनिक समयमा चाहिँ मोटो बैङ्क ब्यालेन्स, सेयर, गाडी, विभिन्न ठाउँमा घरघडेरी हुनेहरू धनी र अरू गरिब मानिँदै गए । गरिबहरू आफ्नो परिवारलाई दुई छाक राम्ररी खुवाउन र एकसरो कपडा पु¥याउनसमेत नसक्ता आफ्नो जन्मलाई नै धिक्कारिरहेका हुन्थे\हुन्छन् भने धनीहरू चाहिँ कसरी अरू धनी हुने भनेर तातो ताईमा परेको माछोजस्ता भएर छटपटाइरहेका हुन्थे\हुन्छन् ।
कुनै पनि राज्यको घोषित नीति भनेको सबै नागरिकको जीवनलाई उन्नत÷सम्पन्न बनाउनु भन्ने नै हुन्छ । मानवअधिकारवादीहरू पनि सरकारहरूका बोलीमा लोली मिलाउँदै त्यसै भन्छन् । आफूलाई कवि र साहित्यकार भनाउन खोज्नेहरू पनि आफ्ना सिर्जनामार्फत् त्यही कुरो भन्दै छन् । बाहिर माहोल हेर्दा लाग्छ, सारा संसार नै गरिबको पक्षमा छ । तर संसारमा देखाउने दाँत र चपाउने दाँत बेग्लाबेग्लै हुन्छन् । देखाउने दाँत निश्चय नै गरिबका पक्षमा नै छन् जुन बाहिर छर्लङ्गै देखिन्छन् परन्तु भित्री अर्थात् चपाउने दाँतले देखाउने दाँतलाई पूरै नियन्त्रण गरेको हुन्छ । अनि जतिसुकै युग बिते पनि धनीका पुस्ता धनी नै भइरहने र गरिबका पुस्ता गरिब नै भइरहने यथार्थ नै हामी सबैले देखिरहेका छौँ । हुनेखाने भनिएकाहरूमध्ये कतिले त भनेको पनि सुन्छौँ, ‘धनी वा गरिब हुनु पूर्वजन्मको कमाइ हो ।’ हामी तिनै कुरा पत्याएर बसेका छौँ अनि महाहैरानी खेप्तै जिन्दगी घिसारिरहेका छौँ । यसरी आफ्ना न्यूनतम आवश्यकता अर्थात् गाँस, बास, कपास, शिक्षा, स्वास्थ्य र सुरक्षा प्राप्त गर्न नसकी गरिबहरूको जिन्दगी समाप्त भइरहेको छ युगौँदेखि ।
अब म पछिल्ला घटनाक्रममा जान चाहन्छु । करिब ८ महिनादेखि संसार कोभिड–१९ द्वारा आक्रान्त छ । विश्वव्यापी रूपमा निर्ममतापूर्वक फैलिएको यस महामारीले लाखौँको ज्यान लिइसक्यो, लिँदै छ र अझै कति लिने हो कसैले पनि भन्न सक्ने अवस्था छैन । यसबाट बच्न जे जे गर्नुपर्छ भनेर भनिएको छ, त्यो पालना गर्ने चेतना नै आइसकेको महसुस हुँदैन । आफूलाई धनी ठान्नेहरूले अहङ्कारका कारण पालन गर्नुपर्ने कुरा पालन गरिरहेका छैनन् भने वास्तविक गरिबहरूसम्म त्यो सूचना जसरी पुग्नुपर्ने हो त्यसरी त्यो पुगेकै छैन । उनीहरू न त त्यस्ता सूचनाहरू बसेर सुन्न नै भ्याउँछन् । यसरी कुराको तालमेल भइराखेको छैन । कोही जानी जानी आफ्नो काल आफैँ निम्त्याउँदै छन् भने कोही नजानेर कालका ग्रास बनिरहेका छन् वा बन्ने क्रममा छन् । यो ज्यादै दुःखको कुरो हो ।
अब त प्रश्न गर्न मन लाग्छ, को धनी ? को गरिब ? खानु, लाउनु र मोज गर्नुले मात्रै धनीको परिभाषा नदिने बुझियो । आज विश्वको सबभन्दा धनी मानिएको मुलुकका धनीहरूलाई खोइ बचाउन सक्यो धनी सरकारले ? ती किन यसरी सिकार हुँदै छन् कोभिड–१९ का ? किन ? यस्तो भएपछि धनी हुनु वा धनी भनिनुको के अर्थ लाग्यो ? बरु जुन जुन मुलुकहरू गरिब भनेर चित्रित छन्, तिनमा कोरोनाले त्यस्तो उत्पात गरिहालेको छैन । गर्न त गर्ला किनभने उसले धनी भनिएकाहरूको मुटु छामिसक्यो । उसलाई लागेको हुँदो हो, धनीहरूले आफूलाई सजिलै बचाएर गरिब मुलुकहरूलाई समेत मद्दत गर्छन् र आफ्नो अभीष्ट पूरा हुँदैन । अब कोरोनाका लागि त्यो स्थिति रहेन । उसले बुझिसक्यो, ‘आफैँ त महादेव उत्तानो पर, कसले देला वर’ भन्ने अवस्थामा पुगिसके तथाकथित धनीहरू अर्थात् धनी मुलुकहरू । आफनो सुरक्षा गर्न नसक्नेले अरूको सुरक्षा गर्ने भन्ने कुरै आएन । अब धनीको पाइन पनि देखियो । गरिबहरू पसिना बगाएर खाने समूह भएकाले गरिब भएकामा अबको त्यस्तो हीनताबोध गरिरहनुपर्दैन भन्ने लागेको छ मलाई ।
Facebook Comment
हाल देशभर मनसुनी वायुको प्रभाव रहेको छ । हाल मनसुनको न्यून चापीय रेखा सरदर स्थानमा रहेको जल तथा मौसम विज्ञान विभाग, मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले जनाएको छ ।
हाल गण्डकी, लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेश साथै कोशी र बागमती प्रदेशको पहाडी र हिमाली भूभागमा साधारणतया बादल लागेको छ भने मधेस र कोशी प्रदेशका तराई भूभागमा आंशिक बादल लागेको छ । बागमती र गण्डकी प्रदेशका केही स्थानमा कोशी, लुम्बिनी र कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका थोरै स्थानमा मध्यमसम्मको वर्षा भइरहेको छ ।
महाशाखाका अनुसार आज दिउँसो देशभर साधारणतया बादल लाग्नेछ । देशका हिमाली भूभागका केही स्थानमा मेघगर्जन र चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षा र हिमपातको सम्भावना छ । देशका पहाडी भूभागका धेरै स्थानमा मेघगर्जन र चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षाको सम्भावना छ ।
कोशी, बागमती, गण्डकी, लुम्बिनी प्रदेशका तराईका केही स्थान र मधेश प्रदेश तथा सुदूरपश्चिमको तराई भूभागका थोरै स्थानमा मेघगर्जन र चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षाको सम्भावना छ । बागमती र गण्डकी प्रदेशका पहाडी तथा तराई भूभागका साथै कोशी र लुम्बिनी प्रदेशका पहाडी भूभागको एकदुई स्थानमा भारी वर्षाको सम्भावना रहेको छ ।
त्यसैगरी आज राति देशभर साधारणतया बादल लाग्नेछ । कोशी, बागमती र गण्डकी प्रदेशका हिमाली भूभागका केही स्थानमा तथा लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका हिमाली भूभागका थोरै स्थानमा मेघगर्जन र चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षा र हिमपातको सम्भावना छ
कोशी, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका पहाडी र तराई भूभागका केही स्थान मधेस तथा कर्णाली पहाडी भूभागका र सुदूरपश्चिम प्रदेशका पहाडी र तराई भूभागका थोरै स्थानमा मेघगर्जन र चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षाको सम्भावना छ । कोशी, बागमती र गण्डकी प्रदेशका पहाडी र तराई भूभागका एकदुई स्थानमा भारी वर्षाको सम्भावना रहेको महाशाखाले जनाएको छ ।
बागमती र गण्डकी प्रदेशका पहाडी तथा तराई भूभागका साथै कोशी र लुम्बिनी प्रदेशका पहाडी भूभागको एकदुई स्थानमा भारी वर्षाको सम्भावना रहेकाले ती क्षेत्रमा हुनसक्ने गेग्रान बहाव, बाढी, पहिरो तथा भूक्षयजस्ता प्रकोपको जोखिम वा क्षतिबाट बच्न तथा यसबाट ती क्षेत्रमा दैनिक जनजीवनलगायत कृषि, स्वास्थ्य, पर्यटन, पर्वतारोहण, सडक तथा हवाई यातायातमा असर पर्ने सम्भावना रहेकाले आवश्यक सतर्कता अपनाउनुहुन र विभागको पछिल्लो सूचनामा अद्यावधिक रहन महाशाखाको अनुरोध छ । रासस
हाल देशभर मनसुनी वायुको प्रभाव छ । जल तथा मौसम विज्ञान विभाग, मौसम पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार मनसुनको न्यून चापीय रेखा सरदर स्थानभन्दा उत्तरतर्फ छ ।
विभागका अनुसार देशभर अधिकांश बादल लागेको छ । देशका हिमाली भू–भागका केही स्थानमा मेघगर्जन/चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षा/हिमपातको सम्भावना छ । देशको पहाडी भू–भागका धेरै स्थानमा मेघगर्जन/चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षाको सम्भावना छ ।
विभागद्वारा मौसम ‘बुलेटिन’का अनुसार कोशी, बागमती, गण्डकी, लुम्बिनी र सुदूरपश्चिम प्रदेशका तराईका केही स्थान तथा मधेश प्रदेशका थोरै स्थानमा मेघगर्जन/चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षाको सम्भावना छ । कोशी, बागमती, गण्डकी, लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका पहाडी भू–भागको एकदुई स्थानमा भारी वर्षाको सम्भावना रहेको छ ।
महाशाखाका अनुसार आज राति देशभर साधारणतया बादल लाग्नेछ । कोशी, बागमती र गण्डकी प्रदेशका हिमाली भू–भागका केही स्थानमा तथा लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका हिमाली भू–भागका थोरै स्थानमा मेघगर्जन/चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षा/हिमपातको सम्भावना छ ।
कोशी, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका पहाडी र तराई भू–भागका केही स्थानमा, मधेस प्रदेश तथा कर्णाली पहाडी भू–भागका र सुदूरपश्चिम प्रदेशका पहाडी र तराई भू–भागका थोरै स्थानमा मेघगर्जन/चट्याङसहित मध्यमसम्मको वर्षाको सम्भावना रहेको महाशाखाले जनाएको छ । कोशी, बागमती र गण्डकी प्रदेशका पहाडी र तराई भू–भागका एकदुई स्थानमा भारी वर्षाको सम्भावना रहेको छ ।
आन्तरिक राजस्व कार्यालय, धरानका तत्कालीन कर अधिकृत तिलक आलेसमेतका प्रतिवादी रहेको भ्रष्टाचार मुद्दामा अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदन दर्ता गरेको छ।
आयोगका अनुसार सुन्दरहरैँचा नगरपालिकास्थित गछिया खोलाबाट आर्थिक वर्ष २०७६-०७७ मा नदिजन्य पदार्थ उत्खनन् गर्ने क्रममा प्राप्त हुने राजस्वमध्ये आन्तरिक राजस्व कार्यालयमा दाखिला गर्नुपर्ने मूल्य अभिवृद्धि कर (भ्याट) रकम दाखिला नगरी भ्रष्टाचार गरिएको आरोपमा तिलक आलेसमेतका प्रतिवादीविरुद्ध मुद्दा दायर गरिएको थियो।
उक्त प्रकरणमा आयोगले प्रतिवादीहरूबाट रु. १ करोड २३ लाख ६९ हजार ६४९ रुपैयाँ ६९ पैसा बिगो कायम गरी भ्रष्टाचार निवारण ऐन, २०५९ को दफा ९ र १७ बमोजिम कसुर ठहर गरी कैद तथा बिगो बराबर जरिवानासहितको सजाय माग गर्दै विशेष अदालत, काठमाडौंमा आरोप पत्र दायर गरेको थियो।
तर विशेष अदालतले मिति २०८२।१२।१० मा गरेको फैसलाबाट प्रतिवादीहरूलाई आंशिक सफाइ दिएको थियो। उक्त फैसलाप्रति चित्त नबुझेपछि आयोगले मिति २०८३।०४।०४ गते सर्वोच्च अदालतमा पुनरावेदनको निवेदन दर्ता गरेको जनाएको छ।
आयोगले विशेष अदालतको फैसलाको कानुनी परीक्षण आवश्यक रहेको भन्दै अभियोगमा प्रस्तुत प्रमाण र तथ्यका आधारमा पुनरावेदन प्रक्रिया अघि बढाएको हो।
-
अर्थ7 years agoसमाचारमार्फत् आफ्नो चरित्रहत्या गरिएको भन्दै कानेपोखरीका युवा व्यवसायीले गरे पत्रकार सम्मेलन
-
Banner4 years agoसाउनदेखि कुन तहका कर्मचारीको कति तलब ?
-
खेलकुद7 years agoरंगशालाको अवलोकन
-
मुख्य7 years agoशेयर बजारमा झिनो अंकको गिरावट
-
अर्थ6 years agoगोर्खा डिपाटमेन्ट स्टोर विराटचोकलाई ५० हजार जरिवाना
-
मुख्य7 years agoसुन्दरहरैंचामा चोरले बोरामा हालेर लादैं गरेको बच्चालाई आमाले खोस्न सफल
-
मुख्य7 years agoपुस १० गते खण्डग्रास सूर्यग्रहण लाग्ने भएकाले मोरङका संस्थागत विद्यालय बिदा
-
Banner6 years agoगोठगाउँमा पूर्वाञ्चल विश्वविद्यालय सर्ने, गोठगाउँमा आज साँझ दीप प्रज्वलन गरिने
You must be logged in to post a comment Login