Connect with us
Advertisement

इजरायलका कारण भारत जटिलतामा फसेको हो ?

Published

on

जुलाई २०१७ मा भारतीय  प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले इजरायलको भ्रमण गरे । यो भारतीय प्रधानमन्त्रीद्वारा गरिएको इजरायलको पहिलो भ्रमण थियो।

जब इजरायलले गतहप्ता इरानमाथि आक्रमण गर्‍योध्रुवीकृत संसारमा भारतलाई कसैको पक्ष लिन सजिलो थिएन। तर लगभग एक महिनाअघिजब भारतले पाकिस्तानका केही क्षेत्रहरूमा आक्रमण गर्‍योइजरायलले खुलेआम भारतलाई समर्थन गरेको थियो।

पाकिस्तानको मामिलामा इजरायललाई भारतको पक्ष लिन सजिलो थियो । किनभने, पाकिस्तानले अहिलेसम्म इजरायललाई राष्ट्रका रूपमा स्वीकार गरेको छैन। अर्कोतर्फइरानसँग भारतको सम्बन्ध राम्रो रहेको छ र दुवै देशबीच सभ्यताको सम्बन्ध रहेको भनिन्छ।

भाजपा सरकार अन्य सरकारहरूको तुलनामा इजरायलप्रति बढी उदार रहेको छ। यसको बाबजुद पनिपश्चिम एसियामा भारतको अडान कसैप्रति झुकाव राख्नुभन्दा बढी सन्तुलित रहेको बताइन्छ। पछिल्ला चार दिनमा यस्ता धेरै घटनाहरू भएका छन्जसले इजरायलप्रति भारतको बढी झुकाव राखेको सन्देश दिइरहेका छन्।

उदाहरणका लागि१२ जूनमा संयुक्त राष्ट्र संघको महासभाले गाजामा तत्काल युद्धविरामका लागि मतदान गर्‍यो। १४९ देशहरूले युद्धविरामको पक्षमा मतदान गरे। १२ देशहरूले युद्धविरामको विपक्षमा मतदान गरे । १९ देशहरू मतदानबाट टाढा रहे। भारत यी १९ देशहरूमध्ये एक थियो।

यदि हामीले यी १९ देशहरूलाई हेर्‍यौं भनेभारत बाहेक सबै देशहरूले विश्वव्यापी राजनीतिमा धेरै महत्त्व राख्दैनन्। यी देशहरू पनामादक्षिण सुडानटोगोमलावी आदि हुन्।

युद्धविरामको विरुद्धमा मतदान गर्ने १२ देशहरूमा महाशक्ति अमेरिका समावेश छ तर बाँकी ११ देशहरू त्यस्ता छन्, जसको अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चहरूमा कुनै विशेष प्रभाव छैन। उदाहरणका लागियी देशहरू फिजीपलाउपपुवा न्यु गिनीटोंगा आदि हुन्।

तर, युद्धविरामको पक्षमा मतदान गर्ने १४९ देशहरूमध्येलगभग सबै महत्त्वपूर्ण देशहरूको विश्वव्यापी राजनीतिमा आफ्नै तर्क छ। चीनजापानदेखि सम्पूर्ण युरोप यसमा समावेश छन्। तर भारत यी महत्त्वपूर्ण देशहरूसँग छैन। भारत सदस्य रहेका विश्वव्यापी संगठनहरूमा पनि इजरायलको मामिलामा फरक छ।

भारतका लागि कूटनीतिक चुनौती

जून १४ मा  सांघाई सहयोग संगठन, एसओएसले इरानमा इजरायलको आक्रमणको निन्दा गर्दै एक विज्ञप्ति जारी गर्‍यो। भारत पनि एसओएसको सदस्य हो तर जून १४ मा नैभारतको विदेश मन्त्रालयले एक विज्ञप्ति जारी गर्दै त्यो एसओएसको भनाइ नभएको बताएको थियो।

अर्कोतर्फभारत ब्रिक्सको सदस्य होतर लगभग सबै ब्रिक्स देशहरूले इरानमाथि इजरायली आक्रमणको निन्दा गरेका छन्। यहाँ पनि भारत एक्लो देखिन्छ। संयुक्त राष्ट्रसंघमा पनि लगभग सबै ब्रिक्स सदस्यहरूले गाजामा तत्काल युद्धविरामको पक्षमा मतदान गरे। ब्रिक्स सदस्य देशहरूको रूपमामतदानबाट टाढा रहेका देशहरू भारत र इथियोपिया थिए।

क्वाडलाई चीनविरोधी समूहको रूपमा हेरिन्छ। यसमा जापानभारतअष्ट्रेलिया र अमेरिका समावेश छन्। यसमा पनि जापान र अष्ट्रेलियाले संयुक्त राष्ट्र संघमा युद्धविरामको समर्थनमा मतदान गरे। यस्तो अवस्थामा भारतको अडानमाथि धेरै प्रश्न उठिरहेका छन्।

भारतको अंग्रेजी पत्रिका द हिन्दुकी कूटनीतिक मामिला सम्पादक सुहासिनी हैदरले एससीओमा भारतको अडानबारे लेखेकी छिन्, ‘एससीओ संयुक्त राष्ट्रसंघमा एकताबद्ध थिएन र अब भारतले इरानमाथि इजरायली आक्रमणको आलोचना गर्ने एससीओको बयानबाट आफूलाई टाढा राखेको छ। पश्चिम एसियामा धेरै सावधानीपूर्वक सन्तुलित अडान कायम राखेको भारत अब एकातिर झुकेको देखिन्छ ।’

भारतका पूर्वविदेश सचिव कंबल सिब्बलले एक्समा लेखेका छन् ‘कूटनीतिक रूपमा हामी कठिन परिस्थितिमा छौं। इजरायलसँगको घनिष्ठ सम्बन्ध र एससीओ जस्ता समूहहरूको सदस्यताबीच सन्तुलन मिलाउनु कठिन परिस्थिति हो।’

प्रसिद्ध कूटनीतिज्ञ तथा संयुक्त राष्ट्र संघका लागि भारतका पूर्व स्थायी प्रतिनिधि सैयद अकबरुद्दीनले जून १२ मा टाइम्स अफ इन्डियामा एउटा लेख लेखेका थिए, कि यो ध्रुवीकृत संसारमा भारतका लागि जटिलता अझ बढेको छ।

पहलगाम आक्रमण र पाकिस्तानसँगको सैन्य भिडन्तपछि भारतको पक्ष प्रस्तुत गर्न विदेश पठाइएको प्रतिनिधिमण्डलमा सय्यद अकबरुद्दीन पनि सहभागी थिए।

भारतको मौनताको अर्थ

अकबरुद्दीनले लेखेका छन् ‘भोट दिनबाट टाढा रहनुलाई कहिलेकाहीं मौनताका रूपमा पनि हेरिन्छ र संकटको समयमा मौनताका धेरै अर्थहरू निकालिन्छन्। मोदीको नेतृत्वमा भारतले कूटनीतिक स्तरमा विश्वास प्राप्त गरेको छ। यसले पनि मानिसहरूको ध्यान हामीतर्फ आकर्षित गरेको छ। तर जब तपाईं कसैको ध्यान आकर्षित गर्नुहुन्छमानिसहरूको निगरानी पनि बढ्छ। अब यो त्यस्तो संसार होइन, जहाँ भारतले के गर्‍यो भनेर मात्र प्रश्न सोधिनेछ।’

अब यो पनि सोधिनेछ कि भारतले के भनिरहेको छ र के भन्दैन। भारतले यो विरोधाभासको समाधान खोज्नुपर्छ। जब तपाईंको हैसियत बढ्छसंसारले कार्य र मौनता दुवैको मूल्याङ्कन गर्छ। भारतलाई हरेक संकटमा टिप्पणी गर्न आवश्यक छैनतर, जब तपाईंको मौनता सन्देश बन्छतब यो अगाडि आउनुपर्छ। मौनताले अर्थ प्राप्त गर्छ र विश्वास बलियो हुन थाल्छ।’

सैयद अकबरुद्दीनले लेखेका छन्‘ग्लोबल साउथ समान विचारहरूको समूह होइन। यसको रुचि र विचारधारा फरक हुन सक्छ। नेतृत्व स्पष्टन्यायपूर्ण र सिद्धान्तनिष्ठ हुनुपर्छ। जनताको नजर अब पहिलेभन्दा बढी भारतमा छ।’

थिंक ट्याङ्क ब्रुकिङ्स इन्स्टिच्युसनका वरिष्ठ फेलो तन्वी मदन एक्समा लेख्छन्‘भारतले परम्परागत रूपमा पश्चिम एसियामा इजरायलखाडी अरब देशहरू र इरान बीच सन्तुलित अडान कायम राख्छ। यद्यपियो त्रिकोणीय सम्बन्ध समान छैन। इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहूसँगको वार्तापछि प्रधानमन्त्री मोदीले भनेका कुरामा इजरायलका लागि कुनै स्पष्ट समर्थन छैन। तर, मोदीले इजरायली आक्रमणको निन्दा पनि गरेका छैनन्।’

भारतको रुससँग ऐतिहासिक मित्रता रहेको छ तर उसले खुलेआम इजरायलको आलोचना गरिरहेको छ। शनिबार रुसी विदेशमन्त्री सर्गेई लाभरोभ र इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले फोनमा कुरा गरे। रुसी विदेशमन्त्रीले इरानमाथि इजरायलको आक्रमणको निन्दा गरे र तनाव कम गर्न मद्दतको प्रस्ताव पनि गरे। इरान ब्रिक्स र एससीओ दुवैको सदस्य हो।

भारत पनि लामो समयदेखि इरानसँगको मित्रतालाई तार्किक निष्कर्षमा पुर्‍याउन हिचकिचाउँदै आएको छ। १९९१ मा शीतयुद्धको अन्त्यपछि सोभियत संघको पतन हुँदा संसारले नयाँ मोड लियो। जब अमेरिकासँग भारतको सम्बन्ध बढ्योयसले भारतलाई इरानसँग नजिक हुनबाट सधैं रोक्यो।

सन् १९९० मा भारतमा देखिएको आर्थिक संकटका केही कारणहरू अन्तर्राष्ट्रिय पनि थिए। १९९० मा खाडी युद्ध सुरु भयो र यसको प्रत्यक्ष असर भारतमा पर्‍यो। विश्वव्यापी रूपमा तेलको मूल्य बढ्यो र भारत पनि यसको प्रभावमा पर्‍यो। १९९०-९१ मापेट्रोलियम आयात बिल दुई अर्ब डलरबाट बढेर ५.७ अर्ब डलर पुग्यो। तेलको मूल्यमा वृद्धि र आयातको मात्रामा वृद्धिको कारणले यो भयो

Continue Reading

Facebook Comment

Click to comment

You must be logged in to post a comment Login

Leave a Reply

Banner

कांग्रेसले आज संसदीय दलको नेता चयन गर्दै

Published

on

नेपाली कांग्रेसले संसदीय दलको नेता चयनका लागि शुक्रबार निर्वाचन प्रक्रिया अघि बढाउँदै छ। पार्टीले सार्वजनिक गरेको निर्वाचन कार्यतालिका अनुसार उम्मेदवारी दर्ता बिहान ११ देखि १२ बजेसम्म हुनेछ भने मतदान साँझ ५ बजेसम्म सम्पन्न गरिने छ ।

दलको नेतृत्वका लागि अर्जुननरसिंह केसी र भीष्मराज आङ्देम्बे मुख्य प्रतिस्पर्धीका रूपमा देखिएका छन्। यस्तै मोहन आचार्यदेखि निष्कल राईसम्मका नाम पनि सम्भावित उम्मेदवारका रूपमा चर्चामा छन्।

प्रतिनिधि सभामा नेपाली कांग्रेसका ३८ सांसद छन्, जसले दलको नेता चयनका लागि मतदान गर्नेछन्।

पार्टीभित्रको आन्तरिक मतभेदका कारण ढिलाइ हुँदै आएको नेतृत्व चयन प्रक्रिया हाल औपचारिक रूपमा अघि बढाइएको हो। सर्वोच्च अदालतले सभापति गगन थापा नेतृत्वको कार्यसमितिलाई मान्यता दिएपछि संसदीय दलको निर्वाचन प्रक्रिया अघि बढेको हो।

Continue Reading

Banner

आज २०८३ साल वैशाख ११ गतेको राशिफल

Published

on

आज २०८३ साल वैशाख ११ गते शुक्रबार। वैशाख शुक्ल पक्षको अष्टमी तिथि । लोकतन्त्र दिवस, गोरखकाली पूजा । तदनुसार सन् २०२६ अप्रिल २४ तारिख। नक्षत्र अनुसार १२ वटा राशि हुन्छन्। चन्द्रमा अनुसार राशि र नक्षत्रका पद अनुसार नाम राखिन्छ। त्यही आधारमा व्यक्तिको दैनिकीको विषयमा भविष्यवाणी हुन्छ।

मेष : दिन सामान्य छ । स्वास्थ्यमा सुधार हुनेछ। साना कुराले मन अशान्त हुनसक्छ। लगानीको क्षेत्र संकटमा पर्ने जोखिम रहेको छ। आज शिक्षा क्षेत्रमा गरेको प्रयास सफल बन्नेछ।

वृष : दिन राम्रो छ । मन शान्त बन्नेछ। व्यापारमा फाइदा हुनेछ। स्वास्थ्यमा गरेको प्रयासबाट लाभ हुनेछ। विपक्षी साथी शान्त भएकाले मौन बसेर आफ्नो काम गर्नु उचित हुन्छ। पारिवारिक मेलमिलाप हुनेछ।

मिथुन : समय राम्रो छ । गुम्न लागेको धन प्राप्त हुनेछ। व्यापारमा फाइदा हुनेछ। दाम्पत्य जीवन सुखमय बन्नेछ। पर्यटन क्षेत्रमा रमाइलो गर्ने अवसर मिल्नेछ। परिवारसँग बसेर रमाइलो गर्ने दिन छ।

कर्कट : लगानीमा अवरोध हुँदा मानसिक तनाव बढ्नेछ। राज्यको तर्फबाट भय बढ्नेछ। सानो रकम भए पनि दान गरेर मनलाई शान्त पार्न सक्नुहुनेछ। संकटमा परिवारको भने साथ र सहयोग मिल्नेछ।

सिंह : शुभ समाचार सुन्ने दिन छ । आज नसोचेको धन प्राप्त हुनेछ। मित्रबाट साथ र सहयोग मिल्नेछ। औषधी नियमित गर्न सकेमा रोगबाट मुक्ति मिल्नेछ। विपक्षी साथीले तपाईंको कामको प्रशंसा गर्नेछन्। छोटो दूरीको सुखद् यात्रा हुनेछ।

कन्या : दिन राम्रो छ । बोली र व्यवहारमा एकरुपता भएमा मान र सम्मान प्राप्त हुनेछ। स्वास्थ्य क्षेत्रमा गरेको प्रयासमा सफलता मिल्नेछ। अग्रजबाट हौसला प्राप्त हुनेछ। गणेशको भजन सुनेर दिनको सुरुवात गर्नु उचित हुनेछ।

तुला : सुख र आनन्द प्राप्त हुने दिन छ। नयाँ लुगा लगाउने अवसर मिल्नेछ। परिवारसँगको सम्बन्ध सुमधुर बन्नेछ। दाम्पत्य जीवन सुखमय बन्दा प्रेम सम्बन्धमा उत्साह बढ्नेछ। शिक्षामा श्रम गर्नुपर्ने दिन छ ।

वृश्चिक : दैनिकी तपाईंका लागि सहज रहेको छ। रमाइलो गर्ने नाममा खर्च बढ्नेछ। स्वास्थ्यमा विशेष ध्यान दिनुपर्ने दिन छ। अरुको कामका लागि आफ्नो समय र खर्च नगर्नु उचित हुनेछ।

धनु :आजको यात्रा तपाईंका लागि कष्टकर बन्नेछ। मन अशान्त बन्ने छ। शिक्षाको क्षेत्रमा मिहिनेत गर्नुपर्ने समय छ। व्यापारमा निरासा बढ्ने भएकाले परिवारको साथ लिएर अगाडि बढ्नु राम्रो हुनेछ।

मकर : काम गर्दा सचेत बन्नु उचित हुन्छ । अचानक मनमा असन्तोष पैदा हुनेछ। कुटुम्बसँग सुमधुर सम्बन्ध बनाएर अगाडि बढ्नु फाइदा हुनेछ। शनिका कारण हरेक काममा बाधा हुनेछ। गणेशको भजन मात्र सुनेर दिनको सुरुवात गरेमा दैनिकी सहज बन्नेछ।

कुम्भ : दिन सुखद् रहेको छ । आज व्यापारबाट लाभ हुनेछ । स्वास्थ्यमा सुधार हुनेछ । तपाईंको काममा विपक्षीलेसमेत साथ दिनेछन् । शिक्षाको क्षेत्रमा गरेको प्रयासमा ढिलासुस्ती हुनेछ ।

मीन : सोचेर काम गर्नु उचित हुन्छ । साना कुराले मनमा निरासा बढ्नेछ। आफ्नै परिवारका कारणले मनमा असन्तुष्टि बढ्नेछ। दैनिक काममा कसैसँग विवाद नगर्नु उचित हुनेछ। राम्रो बोल्दा पनि खराब बुझाइले तनाव बढ्नेछ।

Continue Reading

Banner

कर्मचारीका लागि विद्युतीय हाजिरी प्रणाली अनिवार्य

Published

on

संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयले कर्मचारीको विद्युतीय हाजिरी प्रणाली अनिवार्य कार्यान्वयन गर्न निर्देशन दिएको छ।

मन्त्रालयले एक सूचना जारी गरी मन्त्रालय/विभाग/कार्यालय/निकाय र स्थानीय तहहरूलाई कर्मचारीहरूको उपस्थितिको अभिलेखिकरणका लागि विद्युतीय हाजिरी प्रणाली अनिवार्य कार्यान्वयन गर्न निर्देशन दिएको हो । साथै, प्रत्येक १५ दिनको हाजिरी विवरण प्रिन्ट गरी प्रमाणित गरेर सम्बन्धित कार्यालयमा सुरक्षित राख्न पनि भनिएको छ।

पत्रमा भनिएको छ, ‘प्रस्तुत विषयमा तहाँ कार्यालयहरूमा कार्यरत कर्मचारीहरूको उपस्थितिको अभिलेखिकरणका लागि विद्युतीय हाजिरी प्रणाली अनिवार्य कार्यान्वयन गर्नु गराउनु हुन अनुरोध छ । सो व्यवस्था कार्यान्वयन नभएको अवस्था भए कर्मचारीको दैनिक उपस्थिति (आएको तथा गएको) विवरण अनिवार्य रूपमा विद्युतीय हाजिरी प्रणालीबाटै गर्ने व्यवस्था मिलाउनु हुन र प्रत्येक १५ दिनको हाजिरी विवरण प्रिन्ट गरी, प्रमाणित गरी सो अभिलेख कार्यालयमा सुरक्षित राख्न समेत यस मन्त्रालयको मिति २०८३।०१।०८ गतेको निर्णय (सचिवस्तर) अनुसार अनुरोध छ ।’

Continue Reading
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement
Advertisement

Trending

सम्पर्क

विराट मिडिया एण्ड एड्भरटाइजिङ प्रालिद्वारा सञ्चालित
निष्पक्ष खबर डट कम

सुन्दरहरैँचा, मोरङ

सूचना विभाग दर्ता नं. १६४२ ०७६।७७

प्रेस काउन्सिल दर्ता नं. ३४३ ०७६।०७७
कम्पनी दर्ता नं. २२७६३९।०७६।०७७
स्थायी लेखा नं. ६०९६५३९४६

सम्पर्क

९८४२११३१५४, ९८०४३९४५४७, ९८०४०५३७९९

ई–मेल

[email protected]
हाम्रो टिम
अध्यक्ष टेकराज तिम्सिना
प्रधान सम्पादक ज्ञाननाथ ढकाल
सम्पादक पवन तिम्सिना
प्रबन्धकः शम्भु धमला
हाम्रो फेसबुक