कला / साहित्य
समभोकमाथि चर्चाः पाठक ठान्छन् ईशु पात्र लेखक स्वयम् हो, कृतिकार भन्छन् पाठक आफैँ पनि हुन सक्छ
विराटचोकः पछिल्लो समय चर्चामा रहेको औपन्यासिक कृति ‘समभोक’ को शनिबार मोरङको सुन्दरहरैंचा नगरपालिकाको विराटचोकमा गृहनगर विमोचन तथा कृतिमाथि विमर्श कार्यक्रमको आयोजना सम्पन्न भएको छ । अमेरिकाको बोस्टन शहरको केन्द्रीयतामा कथानक घुमेको सो कृतिका सर्जक शिवप्रकाशलाई शनिबार विराटचोकमा उपस्थित पाठकले मुख्य पात्र ईशु लेखक स्वयम् हो भन्दा हामी गलत हुन्छाँै कि हुन्नौँ भनेर जिज्ञासा राखे ।
पाठकले प्रश्न सोध्दा मुसुक्क मुस्कुराएका सर्जक शिवप्रकाश जवाफ दिँदा झन् बढी मुस्कुराए । प्रश्न गर्ने पाठकप्रति औँल्याउँदै उनले प्रतिप्रश्न गरे, ‘ईशु पात्र तपाईँ (प्रश्नकर्ता) नै हो भनेर मैले जवाफ दिएँ भने के भन्नुहुन्छ ?’
यति भनेर उनी दिल खोलेर हाँसे ।
‘ईशु पात्र तपाईँ हामी सबै हो अथवा तपाईँ हामीले देखेका हाम्रा वरीपरीका मानिस नै हुन्’, उनले थप प्रष्ट्याउँदै भने, ‘कृतिकारले आफू वरपरका चारपाँच जना मानिसको स्वभावलाई समन्वय गरेर एउटा पात्र निर्माण गर्छ । त्यसैले हरेक कृतिभित्रका पात्र आफूजस्तै वा आफूले चिनेको व्यक्तिसँग मिल्दछ । त्यसैले ईशु पात्रको चरित्र हामी धेरै जनासँग मिल्छ ।’
जवाफ दिइसकेपछि उनले फेरि हाँस्दै प्रश्नकर्तालाई औँल्याए, ‘तपाईँको जिज्ञासाको जवाफ पाउनुभयो नि ?’
प्रश्नकर्ताले पनि हाँस्दै जवाफ पाएँ भनेपछि प्रश्नकर्ता र सर्जक मात्रै होइन कार्यक्रममा उपस्थित सबैमा हाँसोको फोहोरा छुट्यो ।
समीक्षक मन्दीप भट्टराईले कृतिमा ईशु मुख्य पात्रजस्तो देखिए पनि सिन्धुका मुख्य पात्र हो भन्ने आफूले ठानेको बताए । कृतिको कथावस्तु आप्रवासी नेपालीको मात्रै नभएर घर छाडेर देशभित्रै वा विदेशका जुनसुकै देशमा रहने नेपालीको कथा भएको आफूले पाएको उल्लेख गरे ।
समीक्षक दीपक न्यौपानेले आप्रवासी लेखनका विभिन्न आयाममध्ये एक आयामको रुपमा समभोक पर्ने बताए । उपन्यासभन्दा पनि निबन्धजस्तो देखिएकाले यस्ता कृतिलाई निर्बन्ध भन्न सकिने उनले बताए । कृतिको नायक ईशु नै भए पनि उसलाई सबै पात्रले भोग गरेको उनले बताए । सुबिले आफ्नो भोक मेटाउन र मुग्धाले आफ्नो भोगको इच्छा पूरा गराउन सुबिको प्रयोग गरेको उनको भनाइ थियो ।
समीक्षक प्रेमप्रसाद भट्टराईले कृतिमा सिन्धुकाको चरित्र सबैभन्दा महत्वपूर्ण भएको बताए । विचारको आधारमा सिन्धुका अब्बल देखिने भन्दै उनले कृति मनोवैज्ञानिक कथाले भरिएको उल्लेख गरे । संसारमा हामी धेरै टाढा पुग्दैनौँ जति नै टाढा पुगे पनि मन भने घर वरीपरी नै घुमिरहेको हुने उल्लेख गर्दै उनले समभोकमा पनि हामी घर वरीपरी नै घुम्ने हुनाले ईशु पात्र हामी आफैँजस्तो वा हाम्रो चिनजानका वा छिमेकका कोही व्यक्ति जस्तो लाग्ने बताए । राजेश्वर देवकोटाको उपन्यास ‘द्वन्द्वको अवसान’ मा जस्तै समभोकमा पनि कोटेशनजस्ता मननीय अभिव्यक्ति धेरै भएको उल्लेख गरे ।
कार्यक्रमका सभापति तथा आयोजक विराट साहित्य समाजका अध्यक्ष उमानाथ भट्टराईले सिन्धुकाको भनाइलाई शिरोधार्य गरेका कारण ईशु अमेरिकामा दागरहित भएको बताए । नेपाल छोड्ने बेलामा श्रीमती सिन्धुकाले ‘रुखजस्तै अटल हुनू’ नभनेको भए ईशु अमेरिकामा सुकेको रुख ढलेजस्तै ढलिसक्थ्यो भन्दा कृतिकार शिवप्रकाश मुसुमुसु हाँसिरहेका थिए ।
समाजका अध्यक्ष विदुर सुवेदीले स्वागत मन्तव्य व्यक्त गरेको कार्यक्रम सचिव एमणि अधिकारीले सञ्चालन गरेका थिए । कार्यक्रममा कसैलाई पनि प्रमुख अतिथि नबोलाई उपस्थित सबैलाई अतिथिको रुपमा एकमुष्ट आसन ग्रहण गराइएको थियो । कार्यक्रममा उपस्थित सबैले संयुक्त रुपमा कृतिको सामुहिक गृहनगर विमोचन गरेका थिए ।
Facebook Comment
बेनिनलाई ३–० गोलले पराजित गर्दै अर्जेन्टिनाका कप्तान लियोनल मेस्सीले अन्तर्राष्ट्रिय करिअरको सुखद अन्त्य गरेका छन् ।
करिअरको अन्तिम खेलमा मेस्सीले अर्जेन्टिनाका तीनवटै गोलमा योगदान गरे । उनले एक गोल र दुई असिस्ट गर्दै टोलीलाई जित दिलाएका हुन् ।
३९ वर्षीय मेस्सीको अर्जेन्टिनाको राष्ट्रिय जर्सीमा यो अन्तिम तथा २०८औँ खेल थियो ।
खेलको ४८औँ मिनेटमा निकोलास ओटामेन्डीले मेस्सीको कर्नरमा गोल गर्दै अर्जेन्टिनालाई अग्रता दिलाए । त्यसपछि ५९औँ मिनेटमा मैदान प्रवेश गरेका निको पाजले ६१औँ मिनेटमा मेस्सीको पासमा गोल गर्दै अर्जेन्टिनाको अग्रता २–० बनाए ।
त्यसको १० मिनेटपछि अर्जेन्टिनाले पाएको पेनाल्टीमा मेस्सीले गोल गरे । उक्त गोल उनको अन्तर्राष्ट्रिय करिअरको अन्तिम गोल बन्यो । खेलअघि र खेलपछि मेस्सी निकै भावुक देखिएका थिए ।
आठपटकका बालोन डी’ओर विजेता मेस्सीको सम्मानमा अर्जेन्टिनाले बेनिनविरुद्ध यो खेल आयोजना गरेको हो । २१ वर्ष लामो अन्तर्राष्ट्रिय करिअरमा उनले २०८ खेल खेल्दै १२६ गोल गरेका छन् ।
अर्जेन्टिनाले सन् २००५ मा फिफा विश्व युवा च्याम्पियनसिप जित्दा मेस्सी टोलीका सदस्य थिए । त्यसको तीन वर्षपछि उनले ओलम्पिक स्वर्ण पदक जिते । सिनियर टोलीबाट उनले सन् २०२१ र २०२४ मा कोपा अमेरिका, २०२२ मा फाइनलिसिमा तथा कप्तानका रूपमा २०२२ मा विश्वकपको उपाधि जितेका छन् ।
मेस्सीले सन् २०१४ र २०२६ मा आफ्नै कप्तानीमा अर्जेन्टिनालाई विश्वकपको फाइनलसम्म पुर्याएका थिए ।
काठमाडौँको खुलामञ्चमा जारी नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशन अन्तर्गत आज नयाँ कार्यसमितिका लागि उम्मेदवारको मनोनयन दर्ताको कार्यक्रम रहेको छ ।
केन्द्रीय निर्वाचन समितिका सदस्यसचिव राजु कटुवालका अनुसार आज बिहान १० बजेदेखि दिउँसो ३ बजेसम्म विभिन्न पदका लागि उम्मेदवारको दरखास्त तथा मनोनयनपत्र दर्ता गर्ने समय निर्धारण गरिएको छ ।
यस्तै, आज अपराह्न साढे ४ बजे उम्मेदवारको नामावली प्रकाशन, अपराह्न साढे ४ देखि साँझ साढे ५ बजेसम्म उम्मेदवारी दरखास्तमा दाबीविरोध तथा बेलुका ७ बजे उम्मेदवारको दोस्रो नामावली प्रकाशन गरिनेछ । आज निर्वाचन प्रक्रियासँगै समानान्तर रूपमा दिनभरि बन्दसत्र पनि चल्ने।
यसैगरी, असोज २१ गते बिहान ९ बजेसम्म उम्मेदवारको नामावली फिर्ता लिने र बिहान १० बजे उम्मेदवारको अन्तिम नामावली प्रकाशन गर्ने तालिका छ ।
असोज २२ गते बिहान ७ देखि साँझ ५ बजेसम्म मतदानको कार्यक्रम तोकिएको सदस्यसचिव कटुवालले जानकारी दिए ।
मतदान कार्यक्रम राष्ट्रिय सभागृह, खुल्लामञ्च र प्रज्ञा भवन गरी तीन ठाउँमा हुनेछ । बागमती प्रदेशका लागि सभागृह र गण्डकी तथा लुम्बिनी प्रदेशका लागि प्रज्ञा भवनलाई मतदान स्थल तोकिएको छ । यस्तै, कोशी, मधेश, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका लागि खुलामञ्चलाई मतदान स्थल बनाउने तय भएको छ ।
नेपाली कांग्रेसका नेता एवं पूर्व सांसद डा सुनीलकुमार शर्माले पार्टीको महामन्त्रीमा उम्मेदवारी दिने घोषणा गरेका छन् । पार्टीको १५ औँ महाधिवेशन आइतबारदेखि शुरू हुँदै गर्दा शनिबार पार्टी मुख्यालयम सानेपामा पत्रकार सम्मेलन गर्दै डा शर्माले महामन्त्री पदमा उम्मेदवारी दिने घोषणा गरेका हुन् ।
उनले भने, ‘मैले महामन्त्री पदमा उम्मेदवारी दर्ता गर्ने विचार गरेको छु। मेरा अग्रजहरू, मेरा साथीहरू, मुलुकभित्रबाट विभिन्न ठाउँबाट पाल्नुभएका तमाम नेपाली कांग्रेसका महाधिवेशन प्रतिनिधि ज्यूहरूलाई यो अभियानमा तपाईंहरूले साथ दिनु हुनेछ। हामीसँगै हातमा हात मिलाएर नेपाली कांग्रेसलाई जनतासँग जोड्ने अभियान र कांग्रेस बनाउने र कांग्रेस बनिसकेपछि देश बनाउने अभियानमा तपाईंहरूले साथ दिनुहुनेछ भन्ने हाम्रो अपेक्षा छ।’
शर्माले कांग्रेसलाई दूर दराजका नागरिकसँग जोड्दै सामान्य नागरिकका समस्या र आवश्यकतालाई राजनीतिको केन्द्रमा राखेर काम गर्ने आफ्नो अभियान रहेकोसमेत बताएका छन् ।
शर्माको राजनीतिक यात्रा भने लामो छ । २०५४ सालमा कांग्रेसको सदस्य बनेर राजनीतिक यात्रा शुरू गरेका उनी १३औँ महाधिवेशनदेखि महासमिति सदस्यका रूपमा पार्टीमा सक्रिय छन्। स्पष्ट रूपमा आफ्ना धारणा राख्ने, सार्वजनिक सरोकारका विषयमा बोल्ने र कार्यकर्तासँग प्रत्यक्ष सम्पर्कमा रहने नेताका रूपमा उनको परिचय बनेको छ।
स्वास्थ्य र शिक्षाको क्षेत्रमा उनको सक्रियता बढी चर्चित भए पनि शर्माको सार्वजनिक भूमिकाको दायरा त्यतिमै सीमित छैन। सामाजिक सेवा, विपन्न तथा असहाय नागरिकका पक्षमा काम, संगठनमा कार्यकर्तासँगको सम्बन्ध र सार्वजनिक विषयमा स्पष्ट धारणा राख्ने शैली उनका राजनीतिक पहिचानका अन्य पाटा हुन्।
पछिल्लो समय गिरिजाप्रसाद कोइराला फाउन्डेसनको सभापतिको जिम्मेवारी पाएपछि उनको सामाजिक सक्रियता थप फराकिलो बनाउने प्रयास अघि बढेको छ।
फाउन्डेसनको नेतृत्व सम्हालेसँगै शर्माले आर्थिक अभावका कारण उपचार गर्न नसक्ने एक हजार बिरामीको निःशुल्क शल्यक्रिया गर्ने घोषणा गरेका छन्। स्वास्थ्य सेवामार्फत सामाजिक क्षेत्रमा जोडिएको उनको यो पहललाई समर्थकहरूले राजनीतिलाई जनजीवनसँग जोड्ने अभ्यासका रूपमा व्याख्या गर्दै आएका छन्।
महामन्त्री कांग्रेसको संगठन सञ्चालन, नीति कार्यान्वयन र कार्यकर्तासँग प्रत्यक्ष समन्वय गर्ने महत्वपूर्ण पद हो। त्यसैले १५औँ महाधिवेशनमा यो पदका आकांक्षीबीचको बहस व्यक्ति केन्द्रित मात्र छैन। पार्टीलाई कुन दिशामा लैजाने, संगठनलाई कसरी चलाउने र जनतासँगको सम्बन्ध कसरी बलियो बनाउने भन्ने विषय पनि महामन्त्रीको प्रतिस्पर्धासँग जोडिएको छ।
-
अर्थ7 years agoसमाचारमार्फत् आफ्नो चरित्रहत्या गरिएको भन्दै कानेपोखरीका युवा व्यवसायीले गरे पत्रकार सम्मेलन
-
Banner4 years agoसाउनदेखि कुन तहका कर्मचारीको कति तलब ?
-
खेलकुद7 years agoरंगशालाको अवलोकन
-
मुख्य7 years agoशेयर बजारमा झिनो अंकको गिरावट
-
अर्थ6 years agoगोर्खा डिपाटमेन्ट स्टोर विराटचोकलाई ५० हजार जरिवाना
-
मुख्य7 years agoसुन्दरहरैंचामा चोरले बोरामा हालेर लादैं गरेको बच्चालाई आमाले खोस्न सफल
-
मुख्य7 years agoपुस १० गते खण्डग्रास सूर्यग्रहण लाग्ने भएकाले मोरङका संस्थागत विद्यालय बिदा
-
धर्म / संस्कृति7 years agoगुरुङको थर नै गोत्र
You must be logged in to post a comment Login