विराटचोकः बेलबारी नगरपालिका सिमसारै सिमसार भएको नगरपालिकाको रुपमा पनि चिनिन्छ । नगरपालिकाले पनि जङ्गलभित्रको नगर र सिमसारको नगरको रुपमा बेलबारीलाई चिनाउन चाहेको छ । बेलबारीमा प्राकृतिक तथा ऐतिहासिक महत्वका धेरै पर्यटकीय स्थल रहेको छन् ।

नगरको शोभाः बेतना
यहाँको मुख्य पर्यटकीय क्षेत्र बेतना सिमसार हो । मुख्य बजारभन्दा लगभग डेढ किलोमिटर पूर्वमा रहेको यो सिमसार पूर्वपश्चिम लोकमार्गमा नै रहेको हुनाले यहाँ सहजै पुग्न सकिन्छ । पहिले बेतको वन रहेको हुनाले त्यसैको आधारमा यसको नाम बेतना राखिएको स्थानीय बताउँछन् ।

मूल फुटेर आएको छ र यहाँ त्यसै पानीबाट पोखरीहरू बनेका छन् । लगभग १५ बिघा क्षेत्रमा फैलिएको सिमसारको दक्षिणी भागमा पहिले कटकबहादुर बस्नेत नामक व्यक्तिले बाँध बाँधी खेतीका लागि पानीको प्रयोग गरेका हुनाले यसलाई कटके बाँध पनि भनिन्थ्यो ।

सिमसार क्षेत्रमा अनेक प्रकारका जडीबुटी, वनस्पति र वन्यजन्तु तथा चराचुरूङ्गीहरू पाइन्छन् । वनस्पति र वन्यजन्तुको अध्ययन गर्नेका लागि पनि यो क्षेत्रलाई महत्वपूर्ण मानिन्छ । बेतना पोखरीको उत्तरी भागमा देवीको थान छ । त्यहँ एउटा रूखका फेदमा केही ढुङ्गाहरू राखेर तिनैलाई देवी मानी पूजाआजा गर्ने चलन रहेको पाइन्छ ।

इतिहास बोकेको धनपालगढी
बेलबारीको कसेनीमा रहेको धनपालगढी मध्यकालदेखि नै गढीका रूपमा प्रख्यात रहेको विश्वास गरिन्छ । झण्डै सय वर्ष अघि यहाँको जंगल फाँड्दा ऐतिहासिक राजा धनपालको मूर्ति एउटा रूखको फेदमा भेटिएको स्थानीय बताउँछन् । पछि सो मूर्तिलाई थानका रूपमा राखी टिनको छानो हालेर मन्दिर बनाइयो । त्यसपछि लामो समयसम्म त्यसैलाई मुख्य मन्दिर मानी पूजाआजा गर्ने कार्य भयो ।

राजा धनपाल को थिए भन्ने बारेमा अनेक प्रकारका किंवदन्ती र पाइन्छन् । ऐतिहासिक विवरणहरूका आधारमा धनपाल एकजना स्थानीय रजौटा थिए भनी मानिएको पाइन्छ । यिनको किल्लाको नाम धनपालगढी थियो । धनपालको पतनपछि यिनको किल्ला या गढी जीर्ण हुँदै गयो ।
धनपालगढीमा राजा धनपालको मन्दिरछेउमा नै ससाना थानहरू प्रशस्त छन् । स्थानीय थारू तथा राजवंशीहरूले नयाँ घर बनाउनु परेको खण्डमा पहिले त्यस स्थानमा एउटा सानो थान पनि बनाउने हुनाले त्यहाँ यस्ता थानहरूको संख्या बढिरहन्छ । सामान्यतया पक्की घर वनाउनेले पक्की थान र कच्ची घर बनाउनेले थान पनि कच्ची नै बनाउने चलन छ । धनपालगढीमा राजा धनपालको मन्दिरदेखि करिब २ सय मिटर दक्षिणमा गढीभित्र पस्ने द्वार छेउमा नै बिन्दवासिनीको पक्की मन्दिर निर्माण गरिएको छ ।

अमना सिमसारः बेलबारी चोकदेखि करिब १ किलोमिटर उत्तरमा अमना खोलाको पानी सिँचाईका लागि बाँध बाँधेर थुन्नाले यो सिमसार बनेको छ । यो सिमसार अमना सिसौली सामुदायिक वनभित्र पर्दछ । अमना सिमसार क्षेत्रको छेउमा दुर्गा मन्दिर, शिवमन्दिर र तमू गुम्बा रहेका छन् । अमना सिमसारमा देवीदेवताका थानहरु नरहे पनि त्यहाँ नागको पूजाआजा गर्ने गरिन्छ । यहाँ सिमे र भूमेको पनि पूजाआजा हुन्छ ।

सिसौली सिमसारः यो सिमसार बेलबारी चोकदेखि करीब ६ सय मिटर उत्तरमा चारकोशे झाडीमा पर्दछ । सिसौली खोलाको पानी बाँध बाँधेर थुन्नाले यो सिमसार बनेको हो । बेतना सिमसारको पानी केही कम भएपछि त्यतातिर पानी लैजान सिसौली खोलामा बाँध बाँध्नाले यो सिमसार बनेको हो । सिसौली एउटा ठूलो पोखरीका रुपमा रहेको देखिन्छ । वि.सं. २०३२ सालमा कीर्तिनिधि विष्टले पनि सिसौली भेगमा बाँध बाँध्ने प्रयास गरेको तर उनी असफल भएको बताइन्छ । यस सिमसारको पानीको स्रोत भने जंगलको बीचमा उम्रिएको जरुवा पानी हो । सिसौली खोलाको पानी लोहोन्द्रा खोलामा मिसिने गर्दछ । सिसौली सिमसारको छेउमा महाराजको थान पनि छ । स्थानीय धिमाल समुदायले मान्ने यस थान क्षेत्रमा जेठ ५ गते सिरुवा मेला लाग्दछ ।

नगरका अन्य सिमसारयुक्त क्षेत्रमा झलझली बाँध, हाँडीदह र भुलभुले पनि हुन् । एउटै सिमसारका दुई भागको रुपमा हाँडीदह र भुलभुले रहेका छन् । यहाँ आसपासका मात्र नभएर केही टाढादेखिका मानिसहरु पनि मकर स्नानका लागि आउँछन् । महाराजथान भव, जाल्पादेवी भव, कुइरीखोला सिमसार, मखनपोखरी र गयल पोखरी पनि बेलबारीका पर्यटकीय सम्भावना बोकेका सिमसार क्षेत्र हुन् ।

सुकुना वहा सिमसार, धैतीझोरा, थानझोरा, दुदाहा खोला केशलिया र बासीखोलालाई पनि व्यवस्थित गरेर पर्यटक तान्न सकिने स्थानीय बताउँछन् ।

रमिते भ्यु टावरले पनि पर्यटक तान्न सक्ने विश्वास लिइएको छ । बेलबारी २ रमितेमा रहेको यो भ्यु टावर बेतनापछिको दोस्रो गन्तव्य बनाउने गरी काम भइरहेको बताइएको छ ।

सम्बन्धित समाचारहरु

पर्यटकीय क्षेत्रको खानी रहेको केराबारी गाउँपालिका (विश्व पर्यटन दिवस विशेषः ५)

विवादको भुमरीमा परेको बाघझोडा सिमसार (विश्व पर्यटन दिवस विशेष ४)

सम्भावना रहे पनि पर्यटक तान्न नसकेको सुन्दरहरैंचाको कालीखोला पोखरी (विश्व पर्यटन दिवस विशेषः ३)

महाभारतकालीन महत्व बोकेको किच्चकगढी ओझेलमा (विश्व पर्यटन दिवस विशेषः २)

तराईका फाँट नियाल्न सकिने रमणीय भाग र ऐतिहासिक पोखरीको धनी लेटाङ नगरपालिका (विश्व पर्यटन दिवस विशेषः१)